Zonnetempel
De Zonnetempel is gebouwd door een van de koningen van Orissa (waarschijnlijk Narasimha) als dankbetuiging aan de Zonnegod die hem aan de overwinning hielp op de Moslims. De gigantische tempel is zeer speciaal vanwege het feit dat de tempel gebouwd is in de vorm van een strijdwagen die naar de zon rijdt. Surya (de zonnegod) wordt verondersteld in het oosten te huizen en dit is dan ook de richting waarnaar de paarden die de wagen trekken gekeerd zijn.
In 1869 stortte een groot deel van de tempel in. Aan het begin van de twintigste eeuw werd begonnen met onderzoek en restauratie, wat tot op vandaag de dag doorgaat.
De entree van de tempel is vanuit het oosten. De tempel wordt bewaakt door leeuwen en olifanten die zich voor de ontvangst en danshal bevinden. Deze ruimte, de Nritya Mandapa, staat verhoogd op een plateau dat voorzien is van prachtig beeldhouwwerk.
De hoofdtempel wordt bereikt via een aantal trappen met aan weerszijden de resten van de eens zo trotse paarden. Aan de zijkant van het plateau waar de tempel op staat bevinden zich twaalf gebeeldhouwde wielen die de uren van de dag representeren. De tempel is rondom voorzien van zeer indrukwekkende voorstellingen in drie niveaus. De basis wordt gevormd door olifanten, daarboven ziet u beelden uit het dagelijks leven, de bovenste rand wordt gevuld met erotische sculpturen. De hoofdtempel bestaat uit twee delen: de ontvangsthal (de Jagamohan) en het heiligste gedeelte van de tempel. Het binnenste deel is met zand opgevuld om instorting tegen te gaan.
De schoonheid van de tempel valt moeilijk te beschrijven. De beeltenissen van Surya die op de westelijke, noordelijke en zuidelijke zijde van de tempel staan vangen het zonlicht op de “ijkpunten” van de dag: zonsopgang, het middaguur en de zonsondergang. De symboliek druipt van de tempel af, het is een grote lofzang aan de zon. ’s Avonds wordt dit Unesco monument sfeervol verlicht.
De overige bouwsels op het terrein bestaan uit onder meer een olifanten en een paarden terras waarvandaan u een mooi zicht op de tempel kunt genieten. Daarnaast bevinden er zich nog kleinere tempels op het complex van de Zonnetempel.
Oorspronkelijk lag de zonnetempel aan zee, echter door aanslibbing ligt de tempel een flink stuk landinwaarts.
